Bitcoin ve Blockchain Hakkında İnceleme



Son zamanlarda adından çokça bahsettiren kripto paralar herkesi dikkatini çekmekte. Peki kripto para nedir? Neye yarar, nasıl işler ve neyi amaçlar? Bu yazımızda oldukça basit bir dille size anltamaya çalışacağız.

Hala bitcoin'in temel mantığı tam olarak bilinmemekte. Bu sebeple, ya yatırım yapılamıyor yada yapılan yatırımlar bilinçsizce oluyor. Bu konuda ciddi bir bilgi eksikliği mevcut.

blockchain nedir?

Aslına bakarsanız her şeyin başı blockchain fikriyle başladı. 2009 yılında Satoshi Nakamoto ismiyle bir fikir, internet ortamında paylaşıldı. Hala kim olduğu tam olarak bilinmeyen bu kişinin ortaya sürdüğü fikir  şu makalede ingilizce olarak yer alıyor.

Satoshi Nakamoto, çok kaba bir özetle, “Madem filmleri birbirimizin bilgisayarında saklıyoruz, neden kendi paramızı yaratıp banka kasalarında değil, birbirimizin bilgisayarında saklamayalım?” diye sordu. Bu soru önemli bir soruydu, devrim niteliğinde bir geleceğin ilk adımıydı.

Bu makalede bir algoritmadan bahseder ve güzelce açıklar. Daha sonra ilk bitcoin sürümü ortaya çıkar. Blockchain teknolojisine göre, sahip olduğumuz verilerin tek bir merkezde tutmaya gerek yoktu. Şifrelenmiş veriler, dünyadaki her bilgisayarda tutulabilirdi. Bu sayede güven sorunu ortadan kalkacaktı.

Bankalar gibi, noter dairesi gibi, devlet daireleri gibi ortamlarda hep 3. bir kişiye veya kuruma güvenmek zorundayız. Verilerimizi onlar onaylar, onlar saklar ve onların kararına uymamız gerekir. Karşı tarafın bu veriler üzerinde oynama yapmayacağının kesin bir garantisi yoktur.








Blockchain sisteminde ise böyle bir durum söz konusu değildir. Veriler çözülmesi neredeyse imkansız olan şifrelerle, herkesin bilgisayarında saklanabilir. Burada kaydedilen belgeden ziyade o belgenin kilidini açan şifrelerdir ve o şifrelerde şifrelenmiştir. Biraz karışık olsa da çok daha güvenli olmasını sağlar.

Örneğin bir okulda sınav yapan öğretmen, öğrencilerin notlarını blockchain'de paylaşarak o verileri sonsuz bir ortamda paylaşmış olacaktır. Artık o veriler kimse tarafından değiştirilemez. Bu da öğretmenin kasasından daha güvenli bir ortamı bizlere sağlamış olacaktır.

Dünya genelinde milyonlarca birbirinden bağımsız internet ağı tarafından saklanan bu veriler, %51'lik kısmı tarafından değiştirilmezse aynen kalıyor. %51 ise tüm dünyadaki tüm bilgisayar ağlarının yarısından bir fazlası anlamına geliyor. Neredeyse bir araya gelmesi imkansız bir sayı.

Bir örnek daha verelim, bir evin odasında 10 kişi olarak duruyoruz. Herkes kendisine gelen verileri diğerleri ile paylaşsın ve diğerleri ise kendilerine gelen verileri yine başkasına sorarak doğrulasın. Bu mantıkla herkes her veriyi alacaktır. Bu 10 kişiden eğer 6'sı yalan söylerse blockchain sistemi çökertilebilir. Tabi 10 kişinin 6'sını ele geçirmek kolay ama tüm dünyada genelinde, tüm ağlarda ve bilgisayarlarda bu işi yapan birbirinden bağımsız milyonların hepsini ele geçirmek neredeyse imkansız.

Tabi şunu belirtmekte fayda var. Bu veriler herkese şifreli gidecektir ve bu şifre çözülmesi imkansız denebilecek bir şifredir. Bu yüzden veriler herkeste var ama şifresi herkeste yok. Sadece özel olarak anahtar sahibi olanlar bu verileri açabilir ve içeriğini öğrenebilir. İşin ilgin yanı kapıyı kilitleyen ve aynı kapıyı açan anahtarlar birbirinden farklı. Biriyle kilitleyip herkese yolluyorsunuz ama diğer bir anahtarla sadece sahibi olan açabiliyor bu kapıyı.

Blockchain'den Bitcoin'e geçmek gerekirse; biraz önce bahsettiğim 3.parti işlemlerin olmadığı düşünelim, yani bankalar, noter daireleri gibi yerlerin olmadığını düşünün. Ben bir başka kişiye 100 tl yolladığımda gizli bir şifre de oluşmuş oluyor. Bu benim şifrem oluyor ve sisteme yolluyorum. Artık bu işlem sisteme kaydedildi ve artık hep orada. Kimse silemez yada manipüle edemez.

Ev kiralarken kontratı atın blockchain'e ve böylece evi kiraladığın kayıtlara geçsin. İstediğin zaman al ve kullan. Amerika'da çok sayıda bu tür işlem yapılmakta artık.

Bu sistem o kadar güvenilir oldu ki tüm dünyada çok kısa sürede yayıldı. Verileri saklamak için tüm bilgisayarları, internet ağlarını kullanmak ve bu sayede güvenliğini sağlamak. Sanki internete düşen bir resminizin asla silinememesi gibi, bir yerden silseniz başka yerden karşınıza çıkabilir. Devletler yasaklasa bile başka devletlerden görülebilir. 






Bitcoin Nedir?


Kripto paralar içinde ilk ortaya çıkan para birimi. Blockchain sistemini anladıysanız, burada yer alan verilerin yerinde kullanılanlardan sadece biri. Bilgi, belge şifrelenebildiği gibi para da şifrelenebilir. Aynı mantıkla sanal ortamda para oluşturulabilir.

Bu sayede bitcoin ortaya çıktı ve 21 Milyon adet ile sınırlandırıldı. 13 Kasım 2017 yılı itibariyle 16,6 milyon kadarı dolaşıma girmiş durumda. Yaklaşık olarak 4,4 Milyon kadar bitcoin daha dolaşıma girecek demektir.

Yeni bir bitcoin'in dolaşıma girebilmesi için 16 haneli bir şifreyi çözmek gerekiyor. Bu oldukça zor bir algoritma ve profesyonellik gerektiriyor. Peki bu Bitcoin algoritması nasıl bir şey:

Örneklendirmek gerekirse çok devasa büyüklükteki asal bir sayının kökünün son 5 rakamı belli.

12154858787845121248787887441121215498787878787887 45454551512369871215485878784512124878788744112121 5445252145874547
Bu devasa büyüklükteki asal sayının ne olduğu bulmanız ve bunu 16bit olarak şifreleme üzerine kurulu sistem. Bu şifreyi çözen kişi 12,5 adet bitcoin kazanıyor. Eğer şifreyi çözmekle uğraşmak istemiyrsanız ( ki zaten imkansıza yakın bir durum) satın alma yoluna gidebilirsiniz. Bitcoin satan sitelerden bitcoin alabilir ve değerlenmesini bekleyebilirsiniz. Tipik iktisat piyasası burada da geçerli. Arz ve talebe göre piyasa fiyatı belirleniyor. 13 Kasım 2017 itibari ile 1 Bitcoin 6200 Dolar olarak görülmekte. Bu da piyasada 103,3 milyar dolar değerinden bitcoin olduğunu göstermekte.

Bitcoin ve diğer coinlerin tümi açık kaynak kod lullanır. Siz istediğiniz gibi kodları değiştirip kendi coinlerinizi yapabilirsiniz. Bitcoin'in değerli olmasının sebebi pazarının genişliği ve güvenliğinin çok olması. Yukarda da değindiğimiz gibi ne kadar çok bilgisayar o kadar çok güvenlik sağlayacaktır. 

İlk başlarda fazla ciddiye alınmayan ama son zamanlarda adından sıkça söz ettiren kripto paralar sayesinde dünya hızla değişiyor. Kağıt paraların yerine geçmeye başlayan ve devletler tarafından da tanınmak zorunda kalan bu para birimlerinin bu şekilde ilerlemesi mümkün olacak mı bilinmez ama bu sistemin devam edeceği aşikar.

Yakın zamanda devlet kontrolünde kripto paraların piyasaya sürüleceği ve devlet eliyle bu işin yapılacağı düşünülüyor. O zamana kadar bitcoin ve diğer para birimlerinin durumunu hep beraber göreceğiz.
  
Aşağıdan bitcoin ile alakalı yararlı sitelere erişebilirsiniz. hangi bitcoin cüzdanı, hangi bitcoin borsası ,hangi bitcoin sitesi, hangi bitcoin alınmalı ,hangi bitcoin wallet



Hiç yorum yok

Blogger tarafından desteklenmektedir.